Cẩm nang nghề nghiệp

17
Trích theo: Giáo trình kinh tế nguồn nhân lực trường ĐH Kinh Tế

Phân công và hiệp tác lao động là những hình thức nhất định của mối quan hệ giữa con người với con người trong sản xuất. Phân công lao động là sự song song tồn tại các hình thức lao động khác nhau. Theo C.Mác: “Phân công lao động, với tư cách là toàn bộ những hình thức hoạt động sản xuất đặc thù, là trạng thái chung của lao động xã hội, xét về mặt vật chất của nó với tư cách là lao động sáng tạo ra giá trị sử dụng”.

Trình độ phát triển lực lượng sản xuất của xã hội biểu hiện rõ nhất của trình độ phân công lao động xã hội. Nói cách khác, sự phát triển của lực lượng sản xuất là điều kiện quyết định trình độ phân công lao động xã hội; đặc biệt là sự phát triển của công cụ lao động. Đồng thời, phân công lao động bản thân nó tác động trở lại đến sự phát triển của lực lượng sản xuất, việc sử dụng các công cụ lao động ngày càng có năng suất cao. Trong lịch sử, ở thời kỳ công trường thủ công, phân công lao động đóng vai trò đòn bẩy mạnh mẽ đối đối với sản xuất và tăng năng suất lao động, mặc dù kỹ thuật vẫn dựa trên cơ sở thủ công. Trong xã hội có ba loại phân công lao động có quan hệ với nhau:

-       Phân công lao động chung, là sự phân công lao động nội bộ xã hội, chia nền sản xuất xã hội thành những ngành lớn, nhơ công nghiệp, nông nghiệp, thương mại, v.v…

-       Phân công lao đọng đặc thù, là sự phân công lao động trong nội bộ một ngành. Ví dụ, trong nội bộ ngành nông nghiệp chia ra trồng trọt, chăn nuôi, tiểu thủ công nghiệp v.v …

-       Phân công lao động cá biệt, là sự phân công lao động giữa các phân xưởng, giữa các ngành sản xuất trong phân xưởng, giữa các tổ đội sản xuất, giữa các ca làm việc, giữa các bước công việc trong quá trình công nghệ. Trong phân công lao động cá biệt người ta lại chia ra ba loại: phân công lao động theo chức năng; phân công lao động theo nghề; phân công lao động theo mức độ phức tạp của công việc.

Phân công lao động chung và phân công lao động đặc thù có quan hệ và tác động mật thiết với phân công lao động cá biệt. Tất cả các loại phân công đó đã tạo điều kiện để phân chia hoạt động của những người lao đôngk theo nghề, theo chuyên môn và chuyên môn hẹp.

Hiệp tác lao động là sự liên kết hỗ trợ nhau một cách hết sức chặt chẽ trong quá trình sản xuất. Theo C.Mác: “khi nhiều người cũng làm việc với nhau, nhằm mục đích chung, trong cùng một quá trình sản xuất hoặc trong những quá trình khác nhau nhưng có quan hệ với nhau thì lao động của họ mang tính hiệp tác”. Sự hiệp tác đòi hỏi:

-       Phải có các điều kiện vật chất: vốn, máy móc, thiết bị nguyên vật liệu, năng lượng, phương tiện vận tải…

-       Bất cứ quy mô của hiệp tác lao động nhỏ hay lớn đều yêu cầu khách quan phải quản lý. Cần có quản lý để xác định các tỷ lệ lao động theo không gian, thời gian, để phối hợp các chức năng lao động, đảm bảo sự thống nhất, ăn khớp trong quá trình lao động, nhằm đạt được những mục tiêu của sản xuất.

-       Phải thiết lập được lao động. Đây là yếu tố quan trọng không thể thiếu đối với bất kỳ sự hiệp tác lao động nào. Trong điều kiện sản xuất hiện đại, yêu cầu về kỷ luật lao động lại càng nâng cao.

Phân công và hiệp tác lao động ra đời và phát triển theo sự phát triển của nền sản xuất. Sản xuất dựa trên máy móc thiết bị hiện đại đã tạo ra các hình thức phân công và hiệp tác lao động mới, đòi hỏi nhiều loại công nhân lành nghề khác nhau, nhiều loại cán bộ theo các chuyên môn khác nhau. Do đó, đòi hỏi sự phân công lao động tỷ mỷ và sự hiệp tác lao động càng chặt chẽ.

Danh mục cẩm nang

Chấm công làm việc (0)
..Thời gian làm việc (4)
..Nghỉ chế độ (5)
..Làm ca/kíp (0)
..Làm thêm (1)
..Làm bù (0)
Tuyển dụng và đào tạo (22)
..Các quy định về tuyền dụng (0)
..Nguyên tắc khi tuyển dụng (3)
..Kỹ năng tuyển dụng (23)
..Lập kế hoạch đào tạo (0)
..Đánh giá kết quả đào tạo (0)
..Quản lý chương trình đào tạo (1)
Lương thưởng, phụ cấp (10)
..Tiền lương (30)
..Phụ cấp (7)
..Tiền thưởng (10)
..Phúc lợi và chế độ (3)
..Thanh toán và chi trả lương (7)
Hợp đồng lao động (14)
..Các loại hợp đồng lao động (6)
..Quy định về hợp đồng lao động (6)
..Thanh lý, gia hạn hợp đồng (5)
..Giải quyết tranh chấp (14)
Đánh giá nhân sự (1)
..Đánh giá kết quả lao động (4)
..Khen thưởng kỷ luật (2)
..Đánh giá lực lượng lao động (4)
Thuế thu nhập cá nhân (17)
..Quy định về thuế thu nhập cá nhân (9)
..Xử lý các trường hợp ngoại lệ (2)
..Quyết toán thuế thu nhập cá nhân (2)
Thay đổi, điều chuyển nhân sự (0)
..Bổ nhiệm (0)
..Điều chuyển nhân sự (0)
..Miễn nhiệm (0)
..Chính sách quy hoạch nhân sự (15)
Chế độ cho người lao động (2)
..Bảo hiểm xã hội (10)
..Bảo hiểm y tế (5)
..Bảo hiểm thất nghiệp (2)
..Tai nạn, vệ sinh an toàn lao động (0)
Quản lý nhân sự (2)
..Thông tin về lao động (3)
..Theo dõi diễn biến lương (0)
..Quá trình làm việc (2)
..Quá trình học tập rèn luyện (3)
..Các thành tích (3)
..Lưu trữ hồ sơ (4)
..Quản lý nguồn nhân lực (18)
Tham khảo (0)
..Văn bản pháp luật (20)
..Đề tuyển dụng, câu hỏi phỏng vấn (4)
..Một số quy trình tham khảo (4)
..Các mẫu biểu tham khảo (18)